درباره هانری کربن و فلسفه ایرانی
نویسنده : مهدی فداییمهربانی عضو هیات علمی دانشگاه تهران
جهان ایرانی از همان ابتدای دیانت زردشتی بر مبنای فرشتهشناسی شکل گرفته است؛ در جهان ایرانی زردشت و افلاطون با یکدیگر پیوند یافته و حکمت مأخوذ از مشکات نبوت مبتنی بر دین ابراهیمی را برگزیده است. در این جهان، مذهب زردشت، همان مذهب اخوت و جوانمردی و حماسههای پهلوانی و عرفانی در ادبیات اشراقی ایران زمین است. حقیقت امام غایب، در قرابت با مفهوم سوشیانت، بار دیگر همچون حقیقتی الهی پدیدار شده و در قلب هر یک از ایرانیان جای گرفته است؛ راهی که این فلسفه باز مینماید، راه عرفان است. اینجا فلسفه دیگر به حکایت سیر و سلوک معنوی تبدیل میشود و حکیم متاله شناخت نظری و تجربه عارفانه هر دو را با هم داراست. اینجا جدل عقلانی و استنتاجات استدلالی متکلمین فاقد اعتبار است و ره به جایی نمیبرد. تفکیک حکمت(سوفیا)، از حکمت الهی(تئوسوفیا) به خوبی نشان میدهد که کیفیت این اندیشیدن چگونه است. چنانکه در واژه «تئوسوفیا» مشخص است، حکمت (سوفیا) در اینجا دیگر دارای «تعلق- برای»یی که در فلسفه هست - و هیچ جهتی را برای تعلق مشخص نکرده است الا خود دانایی و معمولا با پیشوند دوستداری(philo/ philia) مشخص میشود- نیست، بلکه با پیشوند «Theo» متمایز شده است که اختصاری از «theology» و برگرفته از نام زئوس(zeos) خدای خدایان است؛ در اینجا تعلق سوفیا، برای زئوس یا خداوند است. فهم فلسفه ایرانی برای ما هنگامی محقق خواهد شد که این معنا از فلسفه را در نظر آوریم نه مفهومپردازیهای انتزاعی فلاسفه غربی را. آنگاه که فیلسوف و اهل نقد غربی میخواهد فیلسوف عرفانی را برای اعراض از تاویل به نفع نقادی تاریخی مجاب کند، او در واقع میخواهد فیلسوف عرفانی را به قلمرویی سوق دهد که از آن او نیست و دیدگاهی را بر او تحمیل کند که به یقین، از مقدمات نوعی فلسفه جدید غربی ناشی میشود، اما این مقدمات، با فلسفه خود او بیگانه است. شرقشناسان غربی همچنان به پیروی از مدرسیان اسکولاستیک (لاتینی)، از «فیلسوفان عرب» سخن میگویند و به شکل خطرناکی «اسلامیت» و «عربیت» را خلط میکنند.
به زعم کربن، در میان یونانیان «بربر» به معنای بیگانه به کار میرفت؛ یعنی کسی که صاحب فلسفه نیست. این درست به همان معنایی است که عربها غیر خود را «عجم» میگفتند؛ به معنای کسی که زبان را نمیفهمد. ارسطو به ایرانیان از این دیدگاه نگاه میکرد، اما از دیدگاه سهروردی، حکمت بحثی ارسطویی، اولین انحطاطی است که در فلسفه روی داده است. (مقایسه کنید با انتقادات هایدگر به ارسطو.(هایدگر، 1387/ الف: 64))
همین حکمت است که وارد جهان اسلام میشود و مشائیان اسلام را متاثر می کند. سهروردی کسانی مانند فارابی و ابنسینا (در دوره نخست) را صاحبان حکمت بحثی (یعنی پایینترین درجه حکمت) میداند.
نوع تفکری که در ایران مسلط میشود، همان تفکری است که سهروردی ارائه میدهد، نه تفکرات فلسفه فارابی. با این حال شرقشناسان عمدتا توجه خود را معطوف به سنت مشایی فلسفه اسلامی کردهاند و نسبت به فلسفه الهی ایران دچار غفلت شدهاند. کربن نظر خود را درباره این طیف از شرقشناسان، اینگونه بیان میکند: «برخلاف جهان عرب و جهان هند، دنیای ایرانی ناشناخته باقی مانده بود و درباره تشیع اراجیفی عجیب تکرار میکردند و هنوز هم به آن ادامه میدهند.»
آمارها میگویند 5/1 میلیون دانشآموز در سال تحصیلی 96-95 ثبتنام نکردهاند. این آمار در کنار حدود 13 میلیون دانشآموز مشغول به تحصیل، نشان از ترک تحصیل 11 درصد دانشآموزان در کشور دارد. آماری که در چند سال اخیر تقریبا ثابت بوده است و البته تاثر و تاملبرانگیز. اما چه اتفاقی افتاده که این تعداد دانشآموز از تحصیل در دورههای تحصیلات مقدماتی باز میمانند؟
بسیاری از کارشناسان، مسائل اقتصادی و فرهنگی را عمدهترین دلیل ترک تحصیل میدانند، اما مکثی بیشتر روی آمار نشان میدهد که بخش عمدهای از این ترک تحصیلها مربوط به مناطق دو زبانه کشور است. مناطقی که اغلب در حاشیه و مرزها واقع شدهاند. گزارشهای منتشرشده از سوی آموزش و پرورش نشان میدهد استانهای خوزستان، سیستان و بلوچستان، هرمزگان، بوشهر، کردستان و آذربایجان غربی از نظر ترک تحصیل و همچنین افت تحصیلی جایگاه خوبی در کشور ندارند و این موضوع از مشکلاتی خاص دانشآموزان دوزبانه خبر میدهد. گرچه برخی معتقدند در این استانها مشکلات اقتصادی، فرهنگی و البته فقر آموزشی عامل مهمی در ترک و افت تحصیلی است، بهطوری که در برخی از این مناطق دختران به دلیل ازدواج زودهنگام و پسران نیز به دلیل اشتغال زودهنگام از ادامه تحصیل باز میمانند، با این حال آمارهای دیگری هم وجود دارد که نشان میدهد بخشی از ترک تحصیلها در مقاطع ابتدایی است. بهطوری که آخرین آمار منتشرشده رسمی که در این رابطه وجود دارد نشان از ترک تحصیل 100 هزار دانشآموز در بین دورههای اول تا چهارم ابتدایی دارد. سنینی که به نظر میرسد کمتر ازدواج و حتی کار میتواند در ترک تحصیل موثر باشد. کسانی که تجربه تدریس در این مناطق را دارند، عمدهترین دلیل ترک تحصیل و افت تحصیلی شدید دانشآموزان را تفاوت زبان مادری با زبان رسمی میدانند که در مدرسه با آن صحبت میشود. مثلا کودکی که در آذربایجان غربی، تا 6 سالگی به زبان ترکی صحبت کرده، قادر به فهم دروسی نیست که به زبان فارسی به او آموزش داده میشود. گویی این فاصله زبانی در بعد کلان موجب فاصله آموزشی نیز شدهاست. خیلی از این دانشآموزان که در دورههای ابتدایی تحصیل موفق به یادگیری نمیشوند، ادامه تحصیل خود را بیفایده میبینند و به سمت کار یا ازدواج ترغیب میشوند.
فرهیختگان تبخال ناشی از ویروس است که به صورت زخم، روی لبها یا پوست صورت، نزدیک منطقه دهان ظاهر میشود و میتواند به سایر نقاط بدن یا سایر افراد سرایت کند. این زخم میتواند ناشی از عواملی چون تب، بیماریهای ویروسی مانند آنفلوآنزا و سرماخوردگی و قرار گرفتن در معرض شدید نور خورشید باشد. درمان این بیماری 7 تا10 روز به طول میانجامد و معمولا روی لبها ظاهر شده اما گاهی روی سوراخهای بینی، چانه یا انگشتان دست و ناحیه تناسلی هم دیده میشود که سوزش و خارش لب و تحریک دهان، درد در اطراف دهان، یا ترکیدن تاولهای کوچک روی دهان را به همراه دارد. گرچه تبخال درمان قطعی ندارد و پیشگیری در آن موثرتر است اما به گفته متخصصان تب سنتی جوشانده عصاره گیاه بادرنجبویه، برگ زیتون، نعناع یا روغن نعناع برای جلوگیری از رشد ویروس تبخال استفاده میشود همچنین شستوشوی محل تبخال با عصاره ریشه جعفری یا آب این گیاه میتواند در درمان این بیماری موثر باشد.
گل همیشهبهار از دیگر داروهای طبیعی و گیاهی برای درمان تبخال بهویژه تبخال دهانی است. شستوشوی تبخال با کمک عصاره همیشه بهار علاوهبر آنکه به کنترل و از بین رفتن ویروسها کمک میکند موجب تسریع روند درمان در بیمار نیز میشود. از سوی دیگر سیر هم میتواند به کمک درمان تبخال بیاید. یک حبه سیر بردارید و آن را به دو نیم تقسیم کنید و به مدت 10 دقیقه روی تبخالتان بگذارید. این کار را روز چند مرتبه تکرار کنید. روغن اسطوخودوس نیز از موارد دیگری است که در درمان تبخال از آن استفاده میشود. اسطوخودوس دارویی گیاهی است که اگر به مدت یک هفته روی تبخال قرار بگیرد، علاوهبر ضدعفونی کردن محل تبخال، موجب درمان آن نیز میشود.
با نزدیک شدن به روزهای پایانی سال میلادی و مرور دستاوردهای این سال، بازی پر حاشیه «پوکمونگو» بار دیگر با آمار و ارقام خود در صدر اخبار قرار گرفته است. طبق گزارش گوگل در سال 2016، برخلاف تمامی رویدادهای مهم ورزشی، سیاسی و اجتماعیای که در این سال پشت سر گذاشته شد، اما بازی «پوکمونگو» عنوان پرطرفدارترین جستوجوی گوگل – یعنی بیشترین عنوان جستوجو شده در موتور گوگل- را به خود اختصاص داده است. در کنار این خبر، شرکت سازنده این بازی آمار عجیب و غریبی درباره مسافتی که بازیکنانش در حین بازی پیمودهاند منتشر کرده که تحلیلی متفاوت از رابطه و وابستگی نسل امروز با بازیها را ارائه میدهد. طبق این آمار در 6 ماهی که از انتشار بازی «پوکمونگو» میگذرد، بازیکنان آن بیش از 200هزار بار سفر کردند و مسافتی معادل 7/8 میلیارد کیلومتر پیمودند. با وجود چنین دستاوردهایی یکی از پرطرفدارترین بازیهای موبایلی طول تاریخ این روزها دیگر محبوبیت سابق را ندارد و طبق گزارش «فوربس» در نیمه سپتامبر امسال 79 درصد از بازیکنان خود را از دست داده است.
از اوج
نیمه تیر امسال بازی ویدئوییای برای پلتفرمهای آیاواس و اندروید منتشر شد که از همان هفته نخست انتشار بحث و فحصهای تازهای را در باب بازیهای موبایلی باز کرد و با جذابیت جادوییاش هواداران زیادی را در سراسر دنیا با خود همراه ساخت. این بازی که طراحی و عملکردش در نگاه نخست ساده به نظر میرسید از سوی شرکت آمریکایی توسعه نرمافزار «نیانتیک» انتشار یافت، اما پشت نام شرکت انتشاردهنده آن نامی بزرگ و خاطرهساز نیز بهعنوان همکار طرح دیده میشد. شرکت ژاپنی «نینتندو» که سالها محبوبترین کنسولهای بازی و بازیهای ویدئویی را طراحی کرده بود و از نخستین طراحان این عرصه و البته از پرطرفدارترینها به شمار میرفت، پشت این بازی قرار داشت. اعتمادی که به محصولات این شرکت وجود دارد را در کنار محبوبیت ۲۰ ساله بازی قدیمی پوکمون و انیمیشنهای این بازی قرار دهید، با این همه سابقه عجیب نیست اگر محصول کار مورد توجه قرار بگیرد. البته دلیل اصلی استقبال بینظیر از بازی «پوکمونگو» به دو فرق اساسی دیگر برمیگردد؛ شاید اولین تجربه بازی با فناوری «واقعیت افزوده» جذابیت زیادی برای کاربران آن داشته باشد، اما بدون شک آن چیزی که خیل عظیم هواداران را با این بازی همراه کرد تفاوت در نحوه اجرای آن بود. پیش از این بازیکنان بازیهای ویدئویی به یکجانشینی و انفعال متهم و از بابت یکجانشینی صدمات زیادی را متحمل میشدند، اما این بار با بازیای روبهرو بودیم که نهتنها بازیکنانش را از خانه به بیرون میکشید بلکه حس خفته و فراموش شده جستوجو و تعامل را در آنها برمیانگیخت. این بازی در همان هفته اول انتشار با داعیه اثربخشی در روحیه افراد افسرده و مضطرب کار خود را با قدرت تمام آغاز کرد.
تا فرود
با وجود آنکه پوکمونگو کار خود را در اوج آغاز کرد، اما مشکلات این بازی روزبهروز بیشتر شد و به تناوب توجه توسعهدهندگانش به مرتفع کردن موانع آن کاهش پیدا کرد. این بازی که در ایالاتمتحده آمریکا با 21 میلیون دانلود در ماه جولای بهعنوان پرطرفدارترین بازی شناخته میشد، این روزها دیگر از اوج به فرود آمده و حتی در فهرست اپهای برتر اپاستور نیز قرار ندارد. کمبود طعمههای موجود در سطوح بالاتر موجب کاهش ابعاد اجتماعی پوکمونگو میشود و کاهش ابعاد اجتماعی برای بازیای که بخش چشمگیری از موفقیت خود را مدیون گردهم آوردن بازیکنانش است، یک شکست بزرگ تلقی میشود.
در جهان فناوری، موفقیت هر دستاورد به سرعت توسعه آن وابسته است، با وجود این توسعهدهندگان پوکمونگو موفق به این کار نشدند و همین مساله از اشتیاق و تب اولیه هواداران آن فروکاست. از سوی دیگر در حالی که شرکت «نیانتیک» چیزی برای بازیابی کاربران خود در آستین ندارد، شرکت «نینتندو» این روزها سرگرم بازی جدید خود یعنی «سوپر ماریو ران» شده است. به این ترتیب پرطرفدارترین عنوان سال 2016 با همان سرعتی که به اوج رسید به روزگار فراموشی سپرده میشود.
گروه دانش محققان در بررسیهای اخیر دریافتهاند که سلولهای داخل مایع آمنیوتیک، که جنین داخل آن در رحم رشد میکند، میتواند روند پیر شدن را آهستهتر کرده و استخوانهای ضعیف را تقویت کند و حتی در درمان پوکی استخوان هم موثر باشد. به گزارش «bbc» این کشف جدید محققان میتواند به کودکان مبتلا به بیماریهای ژنتیکی، سالمندان و حتی فضانوردان کمک کند. آنها دریافتهاند سلولهایی که در مایع آمنیوتیک وجود دارند، استخوانها را قوی میکنند و احتمال شکستگیهای استخوانی را تا 80 درصد کاهش میدهند.
مایع آمنیوتیک به رشد کودک در داخل رحم کمک میکند. این مایع همچنین دارای سلولهای بنیادی است که اساس ساخت سایر بافتها میشود. محققان سلولهای بنیادی آمنیوتیک را از مواد باقیمانده حین آزمایشهای رحمی دوران بارداری یا بلافاصله بعد از زایمان جمعآوری کردهاند. گروهی از محققان موسسه بهداشت کودک با همکاری محققان بیمارستان عالی Ormond Street و دانشگاه کالج لندن این سلولها را به بدن موش بیمار تزریق کردهاند. این جانوران استخوانهای شکنندهای داشتهاند. چنین شرایطی تنها در یک مورد از هر 25 هزار مورد اتفاق میافتد و شکستگی استخوان در نوزادان میتواند کشنده باشد.
افرادی هم که زنده باقی میمانند سالانه بیش از 15 شکستگی را تجربه میکنند و دندانهای شکنندهای دارند و دچار اختلالات شنوایی و مشکلات رشدی میشوند. از این مایع آمنیوتیکی همچنین به عنوان کرم صورت و جلوگیری از پیری پوست استفاده میشود که اثر مشابهی روی استخوانها دارد. در واقع، سلولهای بنیادی موجود در این مایع، سلولها را ترغیب به ساخت استخوان میکنند.
گروه دانش دیوید گودال، دانشمند 102 ساله استرالیایی با وجود سن بالایی که دارد، هنوز هم به زندگی امیدوار است و همچنان به عنوان پیرترین کارمند استرالیایی در یکی از دانشگاههای این کشور مشغول کار است.
به گزارش «تلگراف» او بعد از دو دهه تدریس در دانشگاه، درخواست داده است از سال آینده در منزل و از راه دور مشغول فعالیت شود. او مدتی پیش بعد از حضور در دانشگاه با مشکلی مواجه شد که ممکن بود سلامت او را به خطر بیندازد و به همین دلیل چنین تصمیمی گرفت. اما دانشکده، محل کار بهتری برای او در نظر گرفته تا به محل سکونت او نزدیکتر باشد. مقامات دانشگاهی به دنبال آن هستند که راهحل مناسبی پیدا کنند تا این دانشمند پیر بتواند همچنان به فعالیت خود در محیط دانشگاهی ادامه دهد.
گودال طی 70 سال فعالیت بیش از 100 مقاله پیرامون اکولوژی تالیف کرده است. به دلیل کاهش میدان دید دیوید گودال، مدتی است که مجوز رانندگیاش نیز لغو شده است.
شرق: عضو هیأترئیسه مجلس در یکی از سخنرانیهای اخیر خود گفته: «با اینکه بالغ بر ۱۱۰ هزار میلیارد تومان معوقه بانکی در دست ۱۰۸ نفر است، بانکها دنبال معوقههای میلیاردی نمیروند». احمد امیرآبادی فراهانی گفته: (این عملکرد بانکها) در شرایطی است که اگر یک شهروند عادی وام بگیرد و چند ماه قسط آن عقب بیفتد، بانکها آبروی طرف را میبرند. با بررسی آنچه این نماینده مجلس میگوید، به طور متوسط به هر یک از بدهکاران بانکی، هزار میلیارد تومان بدهی تعلق میگیرد. رقمی که به قدر کفایت آنقدر بزرگ هست که نتوان بهراحتی چشم روی آن بست. پیشتر تعداد این بدهکاران بانکی از سوی رئیس دولتهای نهم و دهم، ٥٠٠ نفر اعلام شده بود که بارها از سوی او تهدید شد این اسامی را از جیب خود درمیآورد، اما در نهایت این اسامی را در جیب خود محفوظ داشت و دولت و سیستم بانکی را همانطور تحویل دولت یازدهم داد. با رویکارآمدن دولت یازدهم، همان اوایل کار، معاوناول رئیسجمهور خبر از ارسال اسامی ٥٧٠ بدهکار دانهدرشت به دستگاه قضائی کشور داد. اسامیای که پیشتر به دلایلی نامشخص از سوی محمود احمدینژاد، از انظار عمومی پنهان نگاه داشته میشد. در نهایت هم مشخص نشد سرانجام پروندههای آنها چه شد. سخن عضو هیأترئیسه مجلس، اشاره به موضوعی در سیستم اقتصادی کشور دارد که قابل رؤیت است، اما او به هیچ عنوان در بیان اظهارنظرهای خود به ریشهیابی موضوع نمیپردازد. کارشناسان بانکی میگویند اینطور بیان مسئله، صرفا به تحریک احساسات عمومی و بدبینی به سیستم بانکی منجر میشود؛ درحالیکه بانکها در وصول این مطالبات خود دچار مشکل هستند؛ زیرا فشارهای سیاسی و بیرونی در حمایت از بدهکاران بزرگ، مانع وصول این مطالبات میشود.
حمایت از بدهکاران بزرگ اقتصادی
احمد حاتمییزد، کارشناس بانکی در گفتوگو با «شرق»، با انتقاد از اتهامی که به بانکها وارد میشود، میگوید: بانکها به دنبال معوقات میلیاردی خود هستند، اما همیشه فشارهایی منطقی و غیرمنطقی بر آنها از ناحیه مسئولان کشور وارد میشود که سبب بهنتیجهنرسیدن پیگیری بانکها میشود. این کارشناس بانکی به فشاری که به بانکها از ناحیه همراهان بدهکاران بزرگ بانکی وارد میشود، اشاره میکند و میافزاید: یکی از دلایلی که درباره عدم فشار بر بدهکاران بزرگ مطرح میشود، ماجرای تعطیلی واحدهای تولیدی بزرگ و بیکاری گسترده افراد شاغل در آنهاست. مدافعان این بخش از بدهکاران میلیاردی اصرار دارند باید به این واحدهای بزرگ تولیدی مهلت بیشتر داد تا بتوانند مواد اولیه مورد نیاز برای ادامه فعالیت خود را هم تهیه کنند. او با اشاره به اینکه این روند سه دهه است در کشور رواج دارد، ادامه میدهد: به طور مستمر در دولتها و کمیسیون اقتصادی مجالس، کمیتهای با هدف رسیدگی به این مطالبات معوق به منظور استمهال به این واحدها شکل گرفته است. تا زمانیکه این نگاه وجود داشته باشد، مطالبات معوق وصول نخواهد شد.
فشار سیاسی بر بانکها
حاتمییزد یکی دیگر از عوامل پیگیری ناموفق بانکها برای مطالبات معوق را نفوذ سیاسی برخی از بدهکاران بانکی میداند: بدهکاران دانهدرشت بانکی که مطالبات صدمیلیاردی به بالا دارند، اغلب دارای نفوذ سیاسی هستند. به همین دلیل، اغلب از سوی برخی سیاستمداران با بانکها تماس گرفته میشود و دستور پیگیرینکردن این مطالبات به رؤسای بانکها داده میشود. او به مورد دیگری هم اشاره میکند و میگوید: در برخی از موارد هم رؤسای بانکها به دوستان خود تسهیلاتی اعطا کردهاند که معوق شده است، اما به واسطه روابط دوستی، این مطالبات را پیگیری نمیکنند. حاتمییزد با بیان اینکه تنها راهی که درحالحاضر بانکها میتوانند این مطالبات معوق را پیگیری کنند، از طریق قوه قضائیه است، گفت: رئیس دولت قبل همواره به فهرست ٥٠٠نفره بدهکاران بانکی اشاره میکرد که در جیب دارد، اما هرگز آنها را به قوه قضائیه نداد. در دولت یازدهم، در همان اوان فعالیت، معاوناول رئیسجمهور فهرستی شامل ٥٧٠ بدهکار را به قوه قضائیه داد تا پیگیریهای لازم انجام شود. پیگیریای که همچنان سرانجام آن مشخص نیست.
بانکها در مقابل بدهکاران بزرگ، قدرت عرض اندام ندارند
این کارشناس بانکی با بیان اینکه فساد اقتصادی در ایران زمانی برطرف میشود که اصلاحات سیاسی انجام شود، تأکید میکند: تعدادی از این بدهکاران بزرگ، شرکتهای دولتی مانند خودروسازیها و فولادیها هستند که همواره حمایت میشوند. در مجموع بانکها، قدرت کافی برای وصول مطالبات خود ندارند. بانکها در برابر بدهکارانی که حمایت میشوند، قدرت عرض اندام ندارند. مجموعه سیاستمداران، به عنوان گروههای پرنفوذ کشور باید در این زمینه با بانکها همراهی کنند تا بتوان به وصول مطالبات رسید.
بانکها در اخذ مطالبات معوق درماندهاند
بهاءالدین حسینیهاشمی، دیگر کارشناس بانکی در گفتوگو با «شرق» میگوید: این درست نیست که بانکها به دنبال معوقات بانکی خود نیستند. برعکس بانکها بیشتر انرژی خود را برای پیگیری مطالبات سنگین خود میگذارند، اما تسهیلات سنگین در دست گروههای خاصی است که اغلب یا به برخی گروهها و نهادها وابسته هستند یا از زمره شرکتهای بزرگ بورسی هستند که پیگیری مطالبات معوق از آنها به دلایلی همواره با مشکل روبهروست. درواقع بانکها در اخذ مطالبات معوق خود درماندهاند. حسینیهاشمی این مشکلات را اینگونه بیان میکند: واحدهای بزرگ تولیدی را نمیتوان به علت بدهی تعطیل کرد. اکنون کمیته بحرانی وجود دارد که به بانکها اجازه پیگیری اینگونه مطالبات از طریق تملیک اموال بدهکاران و پیگیری حقوقی و بازداشت مدیران بدهکار را نمیدهد. به گفته او، ٧٠ تا ٨٠ درصد سپرده بانکی از آن دو درصد سپردهگذاران بانکی است.
بیان وارونه مشکل، فقط احساسات عمومی را تحریک میکند
این کارشناس بانکی با انتقاد از اظهارنظرهایی که بانکها را متهم به پیگیرینکردن مطالبات درشت میکند، میگوید: بانکها به دلایل مختلف ازجمله رکود اقتصادی، با وجود پیگیریهای مستمر نمیتوانند مطالبات خود را وصول کنند؛ زیرا وصول مطالبات بزرگ بسیار دشوار است. بیان وارونه این مسئله صرفا بیاعتمادی بین مردم و بانکها را ایجاد میکند. حسینیهاشمی میافزاید: مطالبات خرد به دلیل اینکه اغلب از سوی افراد معمولی جامعه با درآمدهای مستمر و دائم دریافت میشود، انعطاف بیشتری برای پیگیری دارد؛ اما شرکتهای بزرگ به دلیل رکود طولانی که در کشور وجود داشته، دچار مشکلات جدی شدهاند و امکان وصول مطالبات از طریق آنها وجود ندارد.او با اشاره به اینکه پیگیری اینگونه مطالبات، کمی پیچیده است، نگاهی به بحران مالی سال ٢٠٠٨ آمریکا داشت و تصریح میکند: دولت آمریکا در آن زمان دو هزار میلیارد دلار مطالبات بانکها را خریداری کرد و با بهبود وضعیت مالی بانکها، بهمرور این مطالبات وصول شد.
اغلب تسهیلات میلیاردی در دولت قبل اعطا شد
این کارشناس بانکی با بیان اینکه بانکهای تجاری نباید تمام تخممرغهای خود را در یک سبد بگذارند، به بانکها توصیه میکند ریسک خود را توزیع کرده و تسهیلات خرد اعطا کنند. به گفته او، بدون بررسی ریشهای مشکلات بانکها، نمیتوان چنین مسائلی را مطرح کرد. این سخنها تنها به بدبینی و تحریک احساسات عمومی منجر میشود. این نوع برخورد، احساساتی برخوردکردن با یک موضوع بسیار حساس است. این کارشناس بانکی تصریح میکند: این تسهیلات درشت بیش از پنج سال پیش (دولت محمود احمدینژاد) اعطا شده و اکنون مدیران بانکی تغییر کردهاند. این مسئله موجب میشود مدیران بانکی جدید انگیزهای برای پیگیری اشتباهات مدیران قبلی نداشته باشند.
ناسا به تازگی تصویری ترکیبی را از گذر ایستگاه فضایی بینالمللی از برابر خورشید منتشر کرده است. این تصویر از 10 فریم تشکیل شده که سایه ایستگاه فضایی را در زمان عبور از برابر خورشید با سرعت هشت کیلومتر در ثانیه نمایش میدهد. ایستگاه فضایی با 6 نفر در ارتفاع 400 کیلومتری در حال گردش به دور زمین است.
محققان دانشگاه استنفورد برای اولین بار پروژه گستردهای را به منظور ساخت یک مغز که قدرت برابری با مغز انسان داشته باشد، آغاز کردهاند. این پروژه در 6 فاز مجزا اجرا میشود. در این راستا با استفاده از مهندسی معکوس محققان تلاش میکنند به اطلاعات پایهای برای ساخت یک مغز مصنوعی دست پیدا کنند.
بیمهها در آینه عبرت تاریخ
روزبه کردونی-پژوهشگر سیاستگذاری رفاه
موضوع تولیت بیمههای درمانی و مدیریت آنها از دیرباز محل اختلاف بین دستگاهای اجرائی بهویژه وزارت بهداری (بهداشت) و وزارت کار (تعاون، کار و رفاه اجتماعی) بوده است. این اختلاف در دولت یازدهم نیز نمود داشته است. درحالیکه وزارت بهداشت خواستار تجمیع و واگذاری تولیت بیمههای درمانی به این وزارتخانه بوده است، منتقدان جدی این انتقال با استدلالهایی نظیر «ادغام بیمهها در وزارت بهداشت یک خطای بزرگ سیاستی است که به بحران پردامنه میانجامد» یا «رفتن بیمهها و شورایعالی بیمه درمان به وزارت بهداشت اقدامی مشابه با انحلال سازمان مدیریت است» و همچنین «نظارت، اجرا و تأمین مالی در کلیه بخشها ازجمله بخش سلامت، نمیتواند در دستان یک گروه یا یک سازمان باشد» بهشدت با رفتن بیمهها به وزارت بهداشت مخالفت کردهاند. در شرایطی که بررسی برنامه ششم توسعه در صحن علنی مجلس آغاز شده و از آنجا که این احتمال وجود دارد که موضوع تجمیع بیمهها در صحن مطرح شود (با وجود اینکه در لایحه دولت و همینطور در مصوبه کمیسیون تلفیق اشارهای به رفتن بیمهها به وزارت بهداشت نشده است) ضروری است هم نمایندگان محترم و هم کارشناسان و صاحبنظران، دقیق و موشکافانه ابعاد مختلف این مسئله را بررسی کنند و بهویژه نگاهی تاریخی به سیر اتفاقات و رفتوآمدهای بیمههای درمانی بین دستگاههای اجرائی در چند دهه گذشته داشته باشند. درتاریخ پنجشنبه ١٠ تیرماه ١٣٥٥ مجلس شورای ملی گزارش یکفوریتی کمیسیون امور استخدام و سازمانهای اداری راجع به تشکیل وزارت بهداری و بهزیستی را بررسی و تصویب کرد؛ البته ١٠ روز پیش از آن کمیسیون امور استخدام و سازمانهای اداری در جلسه روز سهشنبه اول تیرماه ١٣٥٥ لایحه شماره ٢٠٠٣٨ مورخ ١٧/٣/٢٥٣٥ دولت تقدیمی به مجلس سنا مربوط به تشکیل وزارت تندرستی و رفاه اجتماعی را با قید یک فوریت وصول و فوریت آن را در همان جلسه به تصویب رسانده بود. در این جلسه وزیر مشاور و سرپرست وزارتخانههای بهداری و رفاه اجتماعی در دفاع از تشکیل وزارت بهداری و رفاه اجتماعی اظهار میدارد: «در گذشته به علل مختلف قسمتی از مسئولیت درمان از وظایف بیمهها بود که داده شده بود به وزارت رفاه قسمتی راجع به توانبخشی، معتادان، بعضی مسئولیتهای دیگر و پس از تشکیل وزارت رفاه که خودش به صورت کلی و به صورت اعم مسئولیت کلی را دارا بود طوری تلقی شد که نمیشود مسئله درمان را از بهداشت جدا نگه داشت؛ این است که این دو وزارتخانه در هم ادغام شد». پس از این اظهارات ١٧ نماینده مجلس شورای ملی در دفاع از لایحه صحبت کردند و با رأی موافق همه ١٧٧ نماینده حاضر لایحه به اتفاق آرا تصویب و برای تصویب مجدد به مجلس سنا فرستاده شد و بهاینوسیله با ادغام وزارت رفاه در وزارت بهداری تولیگری بیمهها در اختیار وزارت بهداشت قرار گرفت. نکته مهمی که دراینخصوص باید به آن توجه کرد این است که ٤٠ سال پیش هم که با تصمیم مجلس شورای ملی تولیگری بیمهها در اختیار وزارت بهداشت قرار گرفت، این بیمهها نبودند که به وزارت بهداشت رفتند.بلکه کل حوزه رفاهی و وزارت رفاه بود که در وزارت بهداری آن زمان ادغام شد. از سال ١٣٥٥ بهاین سو اعتبارات بیمه درمان تأمین اجتماعی در اختیار وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی بوده که بعضا در مواردی غیر از محل خود هزینه میشده است. همین امر موجب میشود که نمایندگان مجلس در موارد متعددی از طریق تبصرههای بودجه سالانه، این وزارت را ملزم به ارائه گزارش درباره نحوه مصرف اعتبارات بیمه درمان تأمین اجتماعی کنند. در سال ١٣٦٧ نمایندگان تبصرهای به بودجه افزودند که وزارت بهداشت را به صورت کاملا مشخص ناگزیر به پرداخت پول تأمین خدمات درمانی مشمولین قانون تأمین اجتماعی کنند. اما این امر کافی نبود تا در نهایت در سال ١٣٦٨ در تبصرههای بودجه با شفافیت نحوه مصرف این وجوه و پاسخگویی وزارت بهداشت آورده شود. نکته جالب اینکه برخی نمایندگان مجلس آن زمان نیز بهوضوح معترض عدم هزینه پول بیمه درمان در محل خود بودهاند. برای مثال حسین کمالی در اسفندماه سال ١٣٦٧ در نقد مدیریت وزارت بهداشت به بیمهها میگوید: «در سطح بینالملل وقتی که فردی بیمه میشود پول میپردازد تا در مقابل پرداخت پولش درمان دریافت کند. در ایران متأسفانه این واژهها را ما به ابتذال کشاندهایم؛ واژه بیمه در کشور ما به ابتذال کشیده شده! کسانیکه نمیتوانند تشخیص بدهند که مفهوم بیمه چیست و ارزش بیمه چیست، سکاندار این کشتی شدهاند. اظهار میدارند که ما میخواهیم وضع درمان کشور را درست بکنیم. وضعیت درمان کشور از آن چیزی که امروز هست بدتر نخواهد شد! من این را تضمین میدهم. دیگر بدتر از این مگر داریم؛ بالاتر از سیاهی رنگی هست؟». در آن زمان دکتر جزایری، معاون وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی، نیز بر این امر صحه میگذارد. ٢٨ سال پس از الحاق بیمهها به وزارت بهداشت و با تصویب لایحه ساختار جامع رفاه اجتماعی کشور با بازگشت بیمهها به وزارت رفاه عدم ارتباط قلمرو بیمههای درمان و تأمین اجتماعی با وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی مورد تأکید قرار میگیرد. نکته درخور توجه اینکه در آن زمان نیز وزارت بهداشت از جداشدن بیمهها ناراضی بود. واقعیت این است که یک تهدید جدی برای نظام رفاهی نوپای کشور بخشینگری و ازبینبردن یکپارچگی و انسجام این نظام است. برایناساس ضروری است درخصوص موضوع تجمیع بیمهها همه ابعاد موضوع و سیر تاریخی تولیگری بیمهها و تبعات آن بررسی شود تا به تعبیر یکی از اقتصاددانان کشور «تصمیمی اتخاذ نشود که فقط ساختارهای موجود را در مدت کوتاهی درهم بریزد و وضع موجود را به آشوب و درهمریزی کارکردی گرفتار کند».
پارسا شهری: اخیرا دو کتاب از امیرحسن چهلتن رماننویس معاصر در اروپا به چاپ رسیده است. یکی گزیده مقالات این نویسنده مطرح است با نام «تهران کیوسک»، که از سال ۲۰۰۴۴ میلادی به اینطرف در نشریات آلمانی خاصه دو روزنامه معتبر فرانکفورتر آلگماینه و زوددویچه سایتونگ منتشر شدهاند. سنت مقاله یا جستارنویسی و تأمل بر موضوعات اجتماعی، فرهنگی و سیاسی پیرامون نویسندگان را، شاید در ادبیات معاصر ما از هدایت به این طرف میتوان سراغ گرفت. مجموعهای از نامهها و مقالات اینچنینی که به موضوعاتِ روز جهان و نسبت آن با انسان ایرانی میپرداخت و دستکم در چند دهه اخیر، مشخصا از دهه هفتاد رو به افول گذاشت. اما چهلتن که نویسندهای از تبار نویسندگان قدیم معاصر ما است، هنوز تأملات خود را در باب شهر، فرهنگ و نسبت آنها با سیاست مینویسد، چه آنکه امکانِ چاپ آنها را در جایی دورتر از وطن خود پیدا کند. کورت شارف، سوزانه باغستانی و یوتا هیملرایش، این مقالات را ترجمه کردهاند؛ «تهران کیوسک» ازسوی انتشارات کیرشهایم در مونیخِ آلمان منتشر شده و چنانکه چهلتن به «شرق» میگوید «تاکنون هیچیک از این مقالات به فارسی منتشر نشدهاند.» حالوهوای تهران و تجربه زیستن در این کلانشهر از مسائل محوری این مقالات هستند. در این مقالات مقولاتی نظیر معماری، سینما، کتاب و جنبههای متفاوت اجتماعی، فرهنگی این شهر بررسی شدهاند. چهلتن در این مقالات با ارائه آمارها و تحقیقات دقیق درباره موضوع موردبحث خود، ژورنالیستی تمامعیار نشان میدهد و در عینحال در قامت داستاننویس هریک از مقالات را با روایتی خواندنی و تاریخی آغاز میکند. «سرگذشت کتاب در سرزمین هزارویکشب»، «تهران، پروژه ناتمام!» عناوین برخی از این مقالاتاند. این مقالات طیف وسیعی از موضوعات روز جامعه ما را با مباحثِ تاریخی و بنیادی پیوند میزد و به تحلیلی نو از وقایع تاریخ معاصر ما میرسد. برای نمونه یکی از این مقالات درباره موضوعِ اخیرا کلیشهشده «قرضدادن آثار هنری به سایر موزههای دنیا» است. او نشان میدهد آنچه در مقام انکارِ ایرادات وارد بر این امر و اعتراضات صورت گرفته، همه ماجرا نیست و مینویسد: «از سال ۱۹۹۱ به اینسو بیش از چهارصدو ده فقره از اشیاء تاریخی در موزه ایرانِ باستان ناپدید شده؛ چهارصد سکه طلا و نقره، شش قلمدان، یک کتیبه سنگی... سالها جستجو برای کشف سرنخ این سرقتها هنوز به نتیجه نرسیده.» و همه این اتفاقات در همین جابهجاییها رخ داده. رمان «خیابان انقلاب»، دیگر کتاب چهلتن است که در دهه شصت میگذرد و اینک به زبان ایتالیایی، در انتشارات لاستاریا رُم منتشر شده. بعد از ترجمههای انگلیسی، آلمانی، نروژی و عبری، این پنجمین ترجمه از این رمان است، در حالیکه «خیابان انقلاب» هنوز به زبان فارسی مجال انتشار نیافته. چهلتن میگوید رمان اخیر روایت یک ماجرای عشقی است و از نهالی سخن بهمیان میآورد که بناست از آبِ دهان عابران کوچهوبازار آبیاری شود و معلوم است که چنین نهالی زود میپژمرد، میخشکد. چهلتن سه رمان دیگر نیز دارد که هنوز اینجا چاپ نشدهاند: «آمریکاییکشی در تهران»، «خوشنویس اصفهان»، «تهران ١٩٧٩». در یکی دو سال اخیر دو کتاب از این نویسنده بازنشر شده، «ساعت پنج برای مردن دیر است»، «تهران شهر بیآسمان»، و «چند واقعیت باورنکردنی» نیز برای بار نخست بهچاپ رسید.
رخداد
ضمیمهشدن بغداد مرکز خلافت عباسیان به خاک ایران توسط طغرل سلجوقی پس از تصرف این شهر (٤٣٤ خورشیدی)
آغاز ساخت کاخ کرملین به تصمیم دوک مسکو، قبل از تشکیل کشور روسیه (١٣٣٩ میلادی)
بمباران شهر کلکته هند (تحت سلطه انگلستان) توسط هواپیماهای ژاپنی در جریان جنگ دوم جهانی
(١٩٤٢ میلادی)
آغاز جنگ استقلالطلبان ویتنامی به رهبری هوشی مین با نیروهای فرانسوی (١٩٤٦ میلادی)
طلوع
دیوکلتیانوس - امپراتور روم از ۲۰ نوامبر۲۸۴ تا یکم می٣٠٥ میلادی، پایهریز خودکامگی در امپراتوری روم، معاصر با نرسی شاه ساسانی
(٢٤٥ میلادی)
ژان راسین - نمایشنامهنویس و تراژدینویس شهیر فرانسوی، یکی از ۳ درامنویس برتر قرن هفدهم فرانسه همراه با کورنی و مولیر (١٦٣٩ میلادی)
جاکومو پوچینی - آهنگساز ایتالیایی، مهمترین اپرانویس دوران خود پس از جوزپه وردی، اپراهای پوچینی عبارتند از: توسکا، بوهم، پروانه، توراندخت و آلفانو (١٨٥٨ میلادی)
غروب
محمد سوم - سیزدهمین سلطان امپراتوری عثمانی از سال ۱۵۹۵ تا ۱۶۰۳ میلادی (١٦٠٣ میلادی)
گوستاو آدولفو بکر - نقاش، شاعر و داستانسرای اهل اسپانیا (١٨٧٠ میلادی)
جرج الیوت - با نام واقعی ماریان، رماننویس انگلیسی دوران ویکتوریا و ایجادکننده روش آنالیز روانشناسی شخصیتهای رمانهای مدرن (١٨٨٠ میلادی)
هلن بیتریکس پاتر - نویسنده مشهور داستانهای کودکان، خالق کتاب معروف پیتر خرگوشه (١٩٤٣ میلادی)
٤١ سال پیش، برابر با بیست و یکم دسامبر ١٩٧٥ خورشیدی، تروریست مارکسیست و معروف ونزوئلایی، ایلیچ رامیرز سانچز معروف به کارلوس (شغال) همراه پنج مرد و یک زن به محل برگزاری اجلاس اوپک در شهر وین نفوذ کرده و وزیران نفت حاضر در اجلاس را به گروگان گرفتند. جمشید آموزگار وزیر نفت وقت ایران و زکی یمانی وزیر نفت وقت عربستان از جمله سرشناسترین وزیران به گروگان گرفته شده بودند. آنها همراه با گروگانهایشان عازم فرودگاه شده و سپس با هواپیما به سمت الجزایر حرکت کردند. این گروگانگیری نهایتاً با پرداخت ١٥ میلیون پوند باج به گروگانگیران و آزادی گروگانها به پایان رسید.
شهروند| ترور سفیر روسیه در آنکارا به دست یک افسر پلیس ترکیه، مانع از این نشد که سه کشور ترکیه، روسیه و ایران در مسکو گرد هم آیند و درخصوص موارد اختلافی میان خود درباره بحران سوریه بحث کنند. البته درست در شبی که هیأتهای مذاکرهکننده این سه کشور عازم مسکو بودند، حادثه تروریستی دیگری، اینبار در قلب اروپا و در برلین رخ داد. راننده یک کامیون به طرز وحشیانهای به یک بازار کریسمس در برلین هجوم برد مردم را زیرگرفت. در این عملیات تروریستی ١٢ تن کشته شدند. نکته جالب توجه همزمانی این دو رخداد تروریستی با آزادسازی حلب و نشست سه کشور ایران، ترکیه و روسیه است. اگرچه در مورد ترور سفیر روسیه در آنکارا داعش هیچ مسئولیتی را نپذیرفته و به نظر میرسد که تروریست از عوامل نزدیک به گروههای شورشی در حلب بوده است، اما در مورد دوم گروه تروریستی داعش مسئولیت را پذیرفته است. البته چنین واکنشی از سوی داعش قابل انتظار بود، چراکه داعش حتی در برههای از زمان با نیروهای شورشی مسلح در حلب نیز جنگیده بود.
حالا در میانه این موج ترور، وزرای خارجه ایران، روسیه و ترکیه در مسکو گردهم آمدهاند تا راه حلی برای حل بحران انسانی پس از آزادسازی حلب بیابند. سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ابتدای اجلاس سهجانبه ضمن تشکر از تمام کشورهای جهان برای محکوم کردن اقدام تروریستی که منجر به کشته شدن سفیر روسیه در آنکارا شد، گفت: در نشست سهجانبه به دنبال آن هستیم که به حل بحران سوریه و کاهش درد و رنج مردم این کشور و تسهیل ارسال کمکهای انساندوستانه و ایجاد آتشبس کمک کنیم. در ادامه محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان ضمن تسلیت به دولت، ملت و خانواده سفیر مقتول روسیه در ترکیه اظهار کرد: نشست سهجانبه امروز برای آینده سوریه مهم است. ما بر این باور هستیم که بحران سوریه از طریق راهحل سیاسی حلوفصل میشود و گزینه دیگری برای آن وجود ندارد. وی تأکید کرد: باید با تروریستها نهتنها در سوریه بلکه در هر جای دیگر مبارزه را ادامه دهیم. ظریف در ادامه با ابراز خرسندی از کمک به خروج مردم سوریه از مناطق محاصرهشده گفت: ما در این نشست میخواهیم درخصوص موضوعات مهمی ازجمله ارسال کمکهای انساندوستانه و آتشبس همهجانبه گفتوگو کنیم. چاووش اوغلو، وزیر امور خارجه ترکیه نیز ضمن تسلیت به روسیه درخصوص کشته شدن سفیر این کشور در آنکارا، از موافقت مسکو با تشکیل کمیته تحقیق مشترک برای بررسی این موضوع تشکر کرد و گفت: همکاری این سه کشور در حلب منجر به دستاوردهای خوبی شد. وی ابراز امیدواری کرد که این همکاری مناطق دیگر سوریه را نیز شامل شود.
نشست مسکو درحالی برگزار میشود که روز گذشته بشار اسد، رئیسجمهوری سوریه بر مبارزه با تروریسم در همه نقاط سوریه تأکید و در عین حال اعلام کرد که هیچ مانعی برای از سرگیری مذاکرات درباره سوریه نمیبیند. حالا بشار اسد در ادامه نبرد با گروههای سوریه باید به سراغ داعش برود. داعشی که طی روزهای گذشته از مشغولیت ارتش سوریه در حلب استفاده و برخی از نقاط این کشور را تصرف کرده است. آخرین اخبار از رقه حکایت از تسلط داعش بر روستاهایی در شمال غرب رقه دارد درحالیکه منابع مدعی شدهاند، مسکو تصمیم ائتلاف بینالمللی را ترویج میدهد که به تأخیر در حمله به رقه بنا به دلایل نظامی و سیاسی و تغییر دولت آمریکا مربوط میشود. سایت النشره نوشته است که داعش روستاهای صایکول، خربه الجحشه و المجیبنه در شمال غرب رقه را بعد از درگیری شدید با نیروهای «سوریه دموکراتیک» پس گرفته است.
اگر سه کشور ترکیه، روسیه و ایران درخصوص موضوعی نظیر ماندن یا نماندن بشار اسد یا چگونگی با گروههای شورشی مسلح اختلاف نظرهایی داشته باشند، مسلما درخصوص لزوم مبارزه با داعش اختلافی میانشان وجود ندارد، کمااینکه در بند هشتم بیانیه نشست مسکو بر مبارزه مشترک با داعش تأکید کردهاند.
این سه کشور پس از نشست مسکو در بیانیهای هشتبندی توافقات خود را به دنیا اعلام کردند. در بند نخست بر حفظ تمامیت ارضی، حاکمیت، استقلال و یکپارچگی دولت سوریه بهعنوان یک دولت چندنژادی، چندمذهبی، غیرفرقهای و دموکراتیک تأکید شده است. با نگاهی به همین بند میتوان دریافت که هر سه کشور درخصوص مردود دانستن موضوعاتی نظیر تجزیه سوریه، تشکیل حکومت خودمختار کُردها در سوریه، حل بحران سوریه از طریق دموکراتیک از مسیر صندوقهای رأی و مداخله نظامی کشورهای خارجی بدون اجازه دولت سوریه همنظر شدهاند. در بند دوم این بیانیه نیز هر سه کشور تأکید کردهاند که بحران سوریه را نمیتوان از طریق نظامی حلوفصل کرد و در این میان نقش سازمان ملل متحد برای حل این بحران طبق قطعنامه ٢٢٥٤ شورای امنیت، نقشی ضروری است. این بند از بیانیه در کنار اعلام استفان دیمیستورا مبنی بر اینکه مذاکرات سوریه بهزودی در دیماه آغاز خواهد شد، کاملا معنادار خواهد بود.
وزرای خارجه همچنین تصمیمات گروه بینالمللی حمایت از سوریه را مورد توجه قرار دادند و تأکید کردند که تمامی اعضای جامعه بینالمللی را ترغیب میکنند تا با حسننیت به منظور رفع موانع در مسیر اجرای توافقات مندرج در این اسناد همکاری کنند.
موضوع بعدی مورد توافق این سه کشور نحوه تخلیه داوطلبانه غیرنظامیان در حلب و عزیمت سازمانیافته نیروهای شورشی مسلح از این شهر است. ترکیه، ایران و روسیه از تخلیه غیرنظامیان از شهرهای فوعه، کفریا، زبدانی و مضایا استقبال کردند و متعهد شدند که تضمین دهند این فرآیند تخلیه بدون وقفه و به نحوی ایمن انجام شود. بحث آتشبس در سوریه نیز در بند چهارم بیانیه مورد توافق قرار گرفت. براساس این بند تعمیم و گسترش آتشبس، دسترسی بدون مانع بشردوستانه و جابهجایی آزاد غیرنظامیان در سراسر سوریه ازجمله مواردی است که ایران، ترکیه و روسیه درخصوص آنها متعهد شدهاند.
این سه کشور همچنین اعلام آمادگی کردند تا برای تسهیل و ایفای نقش ضامن موافقتنامهای که از طریق مذاکره میان دولت سوریه و معارضان در آینده حاصل خواهد شد، اقدام کنند. این سه کشور از دیگر کشورها نیز که بر وضع میدانی سوریه نفوذ دارند، دعوت کردند تا به این روند بپیوندند. مسلما کشورهایی نظیر عربستان، قطر، امارات و اردن نیز که حالا پس از سقوط حلب موضعشان در مذاکرات به مراتب ضعیفتر شده است، مخاطب این بند از بیانیه هستند. سه کشور ایران، روسیه و ترکیه تأکید کردهاند که چنین موافقتنامهای لازمه ایجاد فضا برای ازسرگیری فرآیند سیاسی براساس قطعنامه ٢٢٥٤ شورای امنیت سازمان ملل خواهد بود.
به نظر میرسد که پس از ایجاد یک ائتلاف قوی میان ایران، روسیه و سوریه که درنهایت به آزادسازی حلب انجامید، حالا ترکیه نیز خود را مجبور میبیند که به جای نشستن بر سر میز مذاکره با برخی کشورهای عربی منطقه، این بار روند مذاکره را با دو کشور اصلی حامی دولت سوریه آغاز کند. آزادسازی حلب از دست گروههای شورشی مسلح که برخیشان تحت حمایت ترکیه بودند، به ترکیه ثابت کرد که چنانچه بخواهد روند تحولات در سوریه را تنها از طریق نظامی به پیش ببرد، ممکن است در آینده با رخدادهای بیشتری مشابه حلب روبهرو شود. بنابراین تنها راه باقیمانده برای کشورهایی مانند ترکیه، عربستان، قطر و امارات این است که روند سیاسی را در اولویت خود قرار دهند چراکه در غیر اینصورت با یک ائتلاف نظامی سرسخت، شامل ایران، روسیه و سوریه مواجه خواهند شد.
شهروند| ترور سفیر روسیه در آنکارا به دست یک افسر پلیس ترکیه، مانع از این نشد که سه کشور ترکیه، روسیه و ایران در مسکو گرد هم آیند و درخصوص موارد اختلافی میان خود درباره بحران سوریه بحث کنند. البته درست در شبی که هیأتهای مذاکرهکننده این سه کشور عازم مسکو بودند، حادثه تروریستی دیگری، اینبار در قلب اروپا و در برلین رخ داد. راننده یک کامیون به طرز وحشیانهای به یک بازار کریسمس در برلین هجوم برد مردم را زیرگرفت. در این عملیات تروریستی ١٢ تن کشته شدند. نکته جالب توجه همزمانی این دو رخداد تروریستی با آزادسازی حلب و نشست سه کشور ایران، ترکیه و روسیه است. اگرچه در مورد ترور سفیر روسیه در آنکارا داعش هیچ مسئولیتی را نپذیرفته و به نظر میرسد که تروریست از عوامل نزدیک به گروههای شورشی در حلب بوده است، اما در مورد دوم گروه تروریستی داعش مسئولیت را پذیرفته است. البته چنین واکنشی از سوی داعش قابل انتظار بود، چراکه داعش حتی در برههای از زمان با نیروهای شورشی مسلح در حلب نیز جنگیده بود.
حالا در میانه این موج ترور، وزرای خارجه ایران، روسیه و ترکیه در مسکو گردهم آمدهاند تا راه حلی برای حل بحران انسانی پس از آزادسازی حلب بیابند. سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در ابتدای اجلاس سهجانبه ضمن تشکر از تمام کشورهای جهان برای محکوم کردن اقدام تروریستی که منجر به کشته شدن سفیر روسیه در آنکارا شد، گفت: در نشست سهجانبه به دنبال آن هستیم که به حل بحران سوریه و کاهش درد و رنج مردم این کشور و تسهیل ارسال کمکهای انساندوستانه و ایجاد آتشبس کمک کنیم. در ادامه محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان ضمن تسلیت به دولت، ملت و خانواده سفیر مقتول روسیه در ترکیه اظهار کرد: نشست سهجانبه امروز برای آینده سوریه مهم است. ما بر این باور هستیم که بحران سوریه از طریق راهحل سیاسی حلوفصل میشود و گزینه دیگری برای آن وجود ندارد. وی تأکید کرد: باید با تروریستها نهتنها در سوریه بلکه در هر جای دیگر مبارزه را ادامه دهیم. ظریف در ادامه با ابراز خرسندی از کمک به خروج مردم سوریه از مناطق محاصرهشده گفت: ما در این نشست میخواهیم درخصوص موضوعات مهمی ازجمله ارسال کمکهای انساندوستانه و آتشبس همهجانبه گفتوگو کنیم. چاووش اوغلو، وزیر امور خارجه ترکیه نیز ضمن تسلیت به روسیه درخصوص کشته شدن سفیر این کشور در آنکارا، از موافقت مسکو با تشکیل کمیته تحقیق مشترک برای بررسی این موضوع تشکر کرد و گفت: همکاری این سه کشور در حلب منجر به دستاوردهای خوبی شد. وی ابراز امیدواری کرد که این همکاری مناطق دیگر سوریه را نیز شامل شود.
نشست مسکو درحالی برگزار میشود که روز گذشته بشار اسد، رئیسجمهوری سوریه بر مبارزه با تروریسم در همه نقاط سوریه تأکید و در عین حال اعلام کرد که هیچ مانعی برای از سرگیری مذاکرات درباره سوریه نمیبیند. حالا بشار اسد در ادامه نبرد با گروههای سوریه باید به سراغ داعش برود. داعشی که طی روزهای گذشته از مشغولیت ارتش سوریه در حلب استفاده و برخی از نقاط این کشور را تصرف کرده است. آخرین اخبار از رقه حکایت از تسلط داعش بر روستاهایی در شمال غرب رقه دارد درحالیکه منابع مدعی شدهاند، مسکو تصمیم ائتلاف بینالمللی را ترویج میدهد که به تأخیر در حمله به رقه بنا به دلایل نظامی و سیاسی و تغییر دولت آمریکا مربوط میشود. سایت النشره نوشته است که داعش روستاهای صایکول، خربه الجحشه و المجیبنه در شمال غرب رقه را بعد از درگیری شدید با نیروهای «سوریه دموکراتیک» پس گرفته است.
اگر سه کشور ترکیه، روسیه و ایران درخصوص موضوعی نظیر ماندن یا نماندن بشار اسد یا چگونگی با گروههای شورشی مسلح اختلاف نظرهایی داشته باشند، مسلما درخصوص لزوم مبارزه با داعش اختلافی میانشان وجود ندارد، کمااینکه در بند هشتم بیانیه نشست مسکو بر مبارزه مشترک با داعش تأکید کردهاند.
این سه کشور پس از نشست مسکو در بیانیهای هشتبندی توافقات خود را به دنیا اعلام کردند. در بند نخست بر حفظ تمامیت ارضی، حاکمیت، استقلال و یکپارچگی دولت سوریه بهعنوان یک دولت چندنژادی، چندمذهبی، غیرفرقهای و دموکراتیک تأکید شده است. با نگاهی به همین بند میتوان دریافت که هر سه کشور درخصوص مردود دانستن موضوعاتی نظیر تجزیه سوریه، تشکیل حکومت خودمختار کُردها در سوریه، حل بحران سوریه از طریق دموکراتیک از مسیر صندوقهای رأی و مداخله نظامی کشورهای خارجی بدون اجازه دولت سوریه همنظر شدهاند. در بند دوم این بیانیه نیز هر سه کشور تأکید کردهاند که بحران سوریه را نمیتوان از طریق نظامی حلوفصل کرد و در این میان نقش سازمان ملل متحد برای حل این بحران طبق قطعنامه ٢٢٥٤ شورای امنیت، نقشی ضروری است. این بند از بیانیه در کنار اعلام استفان دیمیستورا مبنی بر اینکه مذاکرات سوریه بهزودی در دیماه آغاز خواهد شد، کاملا معنادار خواهد بود.
وزرای خارجه همچنین تصمیمات گروه بینالمللی حمایت از سوریه را مورد توجه قرار دادند و تأکید کردند که تمامی اعضای جامعه بینالمللی را ترغیب میکنند تا با حسننیت به منظور رفع موانع در مسیر اجرای توافقات مندرج در این اسناد همکاری کنند.
موضوع بعدی مورد توافق این سه کشور نحوه تخلیه داوطلبانه غیرنظامیان در حلب و عزیمت سازمانیافته نیروهای شورشی مسلح از این شهر است. ترکیه، ایران و روسیه از تخلیه غیرنظامیان از شهرهای فوعه، کفریا، زبدانی و مضایا استقبال کردند و متعهد شدند که تضمین دهند این فرآیند تخلیه بدون وقفه و به نحوی ایمن انجام شود. بحث آتشبس در سوریه نیز در بند چهارم بیانیه مورد توافق قرار گرفت. براساس این بند تعمیم و گسترش آتشبس، دسترسی بدون مانع بشردوستانه و جابهجایی آزاد غیرنظامیان در سراسر سوریه ازجمله مواردی است که ایران، ترکیه و روسیه درخصوص آنها متعهد شدهاند.
این سه کشور همچنین اعلام آمادگی کردند تا برای تسهیل و ایفای نقش ضامن موافقتنامهای که از طریق مذاکره میان دولت سوریه و معارضان در آینده حاصل خواهد شد، اقدام کنند. این سه کشور از دیگر کشورها نیز که بر وضع میدانی سوریه نفوذ دارند، دعوت کردند تا به این روند بپیوندند. مسلما کشورهایی نظیر عربستان، قطر، امارات و اردن نیز که حالا پس از سقوط حلب موضعشان در مذاکرات به مراتب ضعیفتر شده است، مخاطب این بند از بیانیه هستند. سه کشور ایران، روسیه و ترکیه تأکید کردهاند که چنین موافقتنامهای لازمه ایجاد فضا برای ازسرگیری فرآیند سیاسی براساس قطعنامه ٢٢٥٤ شورای امنیت سازمان ملل خواهد بود.
به نظر میرسد که پس از ایجاد یک ائتلاف قوی میان ایران، روسیه و سوریه که درنهایت به آزادسازی حلب انجامید، حالا ترکیه نیز خود را مجبور میبیند که به جای نشستن بر سر میز مذاکره با برخی کشورهای عربی منطقه، این بار روند مذاکره را با دو کشور اصلی حامی دولت سوریه آغاز کند. آزادسازی حلب از دست گروههای شورشی مسلح که برخیشان تحت حمایت ترکیه بودند، به ترکیه ثابت کرد که چنانچه بخواهد روند تحولات در سوریه را تنها از طریق نظامی به پیش ببرد، ممکن است در آینده با رخدادهای بیشتری مشابه حلب روبهرو شود. بنابراین تنها راه باقیمانده برای کشورهایی مانند ترکیه، عربستان، قطر و امارات این است که روند سیاسی را در اولویت خود قرار دهند چراکه در غیر اینصورت با یک ائتلاف نظامی سرسخت، شامل ایران، روسیه و سوریه مواجه خواهند شد.
سلمان خدادادی میگوید: امکان بازگشت لایحه اصلاح قانون کار وجود ندارد؛ مگر این که دولت تصمیم بگیرد و درخواست بازپسگیری لایحه را به مجلس ارسال کند.
سلمان خدادادی، رئیس کمیسیون اجتماعی مجلس، در گفتوگو با خبرنگار ایلنا در پاسخ به این پرسش که چرا علیرغم مخالفت های کارگران، کمیسیون اجتماعی تصمیم دارد لایحه اصلاح قانون کار را به رای بگذارد؛ گفت: مجلس چاره ای جز بررسی لایحه ارسالی دولت ندارد؛ چرا که بازگرداندن لوایح توسط مجلس، غیرقانونی است و براساس قانون، مجلس موظف است، بررسی لوایح را در دستور کار قرار دهد.
نماینده مردم ملکان در استان آذربایجان شرقی در ادامه افزود: تشکلها و فعالین کارگری به جای فشار بر نمایندگان مجلس، بایستی مخالفت خود با بررسی این لایحه را با دولت مطرح کنند و از دولت بخواهند که این متن پیشنهادی را پس بگیرد چرا که در حال حاضر فقط این دولت است که میتواند این بررسی را متوقف کند.
وی با بیان این که اگر بررسی لایحه در مجلس ادامه پیدا کند، دور از ذهن نیست که نتیجه نهایی باب میل کارگران باشد، افزود: تا کنون سه جلسه برای بررسی لایحه برگزار کرده ایم؛ یک جلسه با دولت، یک جلسه با تشکل های کارگری و یک جلسه در خود کمیسیون اجتماعی؛ در صورتی هم که کلیات لایحه رای بیاورد، برای ارزیابی مواد آن هم جلسات متعددی برگزار خواهیم کرد.
خدادادی در پاسخ به این پرسش که ادامه روند کار بررسی لایحه به چه شکل خواهد بود؛ گفت: ارزیابی لایحه روال قانونی خود را طی خواهد کرد و با این که نظرات دوستان کارگر مبنی بر توقف بررسی لایحه را میدانیم و لازم نیست که مجددا از آنها دعوت کنیم؛ معهذا باز هم از فعالان کارگری در ادامه کار و در جلسات آتی برای بررسی لایحه دعوت خواهیم کرد.